051-36040039

گنبد سبز مشهد

3510 ۱۳۹۴/۰۷/۰۷
[تعداد: 8    میانگین: 4.1/5]
تاریخچه
آدرس
فاصله مکانی
فاصله زمانی

بنای تاریخی گنبد سبز مشهد، در خیابان آخوند خراسانی واقع در وسط میدانی با نام آخوند خراسانی بنا گشته است. به خاطره داشتن رنگ فيروزه اي به "گنبد سبز" معروف گشته است. اين آرامگاه مدفن "شيخ محمد مؤمن" عارف استرآبادي است كه به سال 904 هجری قمری وفات يافت. بعضي او را صاحب كتاب "تحفتة الحكيم مومن" در طب قديم مي دانند. ایشان از شيوخ صفوي شيعه مذهب بوده است. بنای تاریخی گنبد سبز از جاذبه های مذهبی شهر مشهد می باشد.

محمد مؤمن، عارف حکیم در قرن نهم هجری می زیسته است. شیخ مؤمن از علمای بزرگ شیعه و هم عصر عالم جلیل القدر شیخ حر عاملی، صاحب کتاب وسائل الشیعه بوده است. ایشان از علمایی است که بیشتر عمر خود را به تعلیم و تعلّم روایات و سخنان معصومین (علیهم السلام) و عبادت و خدمت به مردم پرداخته است. ایشان مدت 36 سال از عمر خود را در تطبیق و بررسی روایات کتب اربعه شیعه گذرانده و این امر ارادت و تقیّد ایشان را به تبعیّت از معصومین (علیهم السلام) به اثبات می رساند.

گنبد سبز از داخل ساختاری چهار ضلعی و در نمای بیرونی بدلیل وجود طاق نماهای دو اشکوبه زوایای آن شکل هشت گوشه دارد. پایه‌های اطراف طاق ها تا پیشانی بنا و بخش فوقانی ازاره‌ های پیرامون نمای خارجی آن، مزیّن به کاشی های معرق و متنوعی است که علاوه بر زیبائی، بیانگر شیوه تزئینی دروه صفویه است. فضای داخلی گنبد دارای کتیبه ای است با مضمون صلوات کبیره و حدیثی از پیامبر اکرم (ص) که در پایان آن، نام راقم این سطور با عبارت “نمقفه حسین بن محمد المشهدی” و تاریخ 1058 قمری دیده می شود. در زیر گنبد بنا کتیبه اى به خط ثلث وجود دارد که در پایان آن تاریخ 1058 قمرى نوشته شده است.

مردم محلی برای این آرامگاه احترام بسیاری را قائل هستند و نذورات فراوانی برای این محل اهدا می کنند. در گذشته ای نه چندان دور درب این مسجد شبانه روزی باز بوده است. این بنا حالا یکی از شاخص های اصلی در آدرس دهی می باشد و از روی منطقه می گویند سمت گنبد سبز، این برای افرادی که محدوده را می شناسند یک شاخصه ی خاص است.

این مقبره مورد توجه و زیارت مردم مشهد (خصوصاً پیروان تصوف و عرفان) قرار گرفته است. در سال 1036 ساخته و در سال هاى 1055 تا 1058 تکمیل و تزئین شده است. شرح زندگانی و کرامات شیخ محمد مومن مشهدی، در کتابی با عنوان “گنبد سبز مشهد” به قلم مهدی قربانی منتشر گردید. متن این کتاب به سه زبان فارسی، انگلیسی و عربی در یک جلد کتاب چاپ شده است و همچنین این کتاب مرجعی معتبر برای دانشجویان تاریخ و باستان‌ شناسی برای کارهای پژوهشی و علمی شناخته شد.

نتیجه کاوش های باستان شناسی در مورد گنبد سبز نشان می‌دهد که بنا بر فراز دو سردابه کوچک و بزرگ تدفینی مجاور همدیگر که دارای بقایای انسانی بوده‌اند ساخته شده است. در این سردابه‌ ها قطعات پراکنده سفال لعابدار با رنگهای سبز، آبی، سفید آبی، فیروزه‌ای و قهوه‌ ای جمع‌ آوری شده اند.

گنبد سبز مشهد در سال 1356 توسط وزارت فرهنگ و هنر با شماره 1370 در لیست فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.

نظر خود را به این مطلب بدهید.

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد ؛ بخش های موردنیاز علامت گذاری شده اند